Co ile wykonuje się przegląd instalacji gazowej w budynku?
Instalację gazową trzeba kontrolować co najmniej raz w każdym roku kalendarzowym. Obowiązek dotyczy zarówno budynków wielorodzinnych, jak i domów jednorodzinnych. Wynika z przepisów Prawa budowlanego i służy sprawdzeniu, czy instalacja pozostaje w stanie umożliwiającym bezpieczne użytkowanie.
Określenie „raz w roku” nie oznacza, że między kolejnymi kontrolami zawsze musi upłynąć dokładnie 12 miesięcy. Liczy się wykonanie przeglądu w każdym roku kalendarzowym. Jeśli kontrolę przeprowadzono w listopadzie, następna może odbyć się przed upływem pełnych 12 miesięcy, pod warunkiem że zostanie wykonana w kolejnym roku. Nie warto jednak odkładać jej na ostatnią chwilę, bo brak dostępnego terminu może utrudnić dotrzymanie obowiązku.
Kontrola nie jest wyłącznie formalnością ani wpisem do dokumentacji. Jej celem jest wykrycie usterek, nieszczelności i innych nieprawidłowości, które mogą zagrażać mieszkańcom, mieniu lub środowisku. Samodzielne oględziny instalacji przez właściciela nie zastępują przeglądu wykonanego przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami.
Kto odpowiada za kontrolę i kogo dotyczy obowiązek?
Za zapewnienie okresowej kontroli odpowiada właściciel lub zarządca budynku. W domu jednorodzinnym obowiązek spoczywa na właścicielu. W budynku wielorodzinnym odpowiedzialność za kontrolę instalacji w budynku nie oznacza automatycznie, że każdy właściciel lokalu ma samodzielnie zlecać przegląd całej wspólnej instalacji. Organizacją kontroli zajmuje się podmiot odpowiedzialny za budynek, zgodnie z zakresem zarządu i podziałem obowiązków.
W praktyce zarządca powinien z wyprzedzeniem ustalić termin, poinformować mieszkańców i zadbać o dostęp do tych części instalacji, które wymagają sprawdzenia. Brak dostępu do lokalu może uniemożliwić rzetelną ocenę dostępnych elementów. Dlatego warto wcześniej uzgodnić zasady udostępniania pomieszczeń i poinformować użytkowników, jak przygotować się do wizyty osoby kontrolującej.
Właściciel lub zarządca powinien również pilnować, aby kontrolę wykonała osoba posiadająca odpowiednie kwalifikacje do sprawdzania instalacji gazowych. Nie należy powierzać tego zadania przypadkowej osobie ani zakładać, że dobry stan widocznych rur wystarczy do potwierdzenia bezpieczeństwa całego układu.
Co obejmuje kontrola instalacji gazowej?
Zakres przeglądu zależy od rodzaju instalacji i charakteru budynku. Zwykle kontrolujący ocenia dostępne elementy instalacji, ich stan techniczny, szczelność oraz stan armatury i urządzeń mających wpływ na bezpieczne korzystanie z gazu. Sprawdza, czy nie widać uszkodzeń, korozji, nieszczelności ani śladów nieprawidłowej eksploatacji. Sposób badania powinien odpowiadać właściwościom instalacji i wymaganiom technicznym.
W budynkach mieszkalnych kontrolę instalacji gazowej przeprowadza się równocześnie ze sprawdzeniem przewodów i kanałów wentylacyjnych oraz spalinowych. To istotne powiązanie: bezpieczne korzystanie z urządzeń gazowych zależy nie tylko od samej instalacji, lecz także od prawidłowego dopływu powietrza i odprowadzania produktów spalania. Niedrożny przewód lub niesprawna wentylacja mogą zwiększać ryzyko niebezpiecznych sytuacji, nawet jeśli widoczne elementy instalacji gazowej nie budzą zastrzeżeń.
Przegląd instalacji budynku nie jest tym samym co serwis kotła, podgrzewacza wody czy innego urządzenia gazowego. Coroczna kontrola dotyczy stanu technicznego instalacji gazowej w obiekcie. Konserwacja konkretnego urządzenia może wynikać z zaleceń jego producenta lub zasad prawidłowej eksploatacji i wymagać osobnego zlecenia.
Czym różni się kontrola roczna od pięcioletniej?
Kontrola pięcioletnia budynku jest odrębnym obowiązkiem. Obejmuje szerszą ocenę stanu technicznego obiektu oraz jego przydatności do użytkowania, ale nie zastępuje corocznej kontroli instalacji gazowej. Oznacza to, że nawet jeśli w danym roku wykonano pięcioletni przegląd budynku, kontrolę instalacji gazowej nadal trzeba zapewnić w wymaganym terminie.
Warto pamiętać, że dom jednorodzinny nie jest zwolniony z corocznej kontroli instalacji gazowej. Zwolnienie z części innych kontroli okresowych nie obejmuje instalacji gazowej ani przewodów kominowych. Właściciel domu powinien więc planować wymagane sprawdzenia niezależnie od tego, czy w danym roku przypada szersza kontrola pięcioletnia.
W przypadku wybranych dużych obiektów wymagane są częstsze kontrole. Dotyczy to między innymi budynków o powierzchni zabudowy przekraczającej 2000 m² oraz obiektów, których powierzchnia dachu przekracza 1000 m². Podlegają one kontrolom co najmniej dwa razy w roku, w terminach określonych przepisami. Właściciel lub zarządca powinien ustalić, czy dany obiekt spełnia kryteria i jakie dodatkowe obowiązki go dotyczą.
Co zrobić po przeglądzie i jakie dokumenty zachować?
Wynik kontroli powinien zostać udokumentowany protokołem. Dokument potwierdza wykonanie obowiązku, opisuje sprawdzone elementy oraz pozwala zapisać stwierdzone nieprawidłowości i zalecenia naprawcze. Właściciel lub zarządca powinien przechowywać protokoły w sposób umożliwiający łatwe potwierdzenie, że kontrolę wykonano w każdym wymaganym roku.
Jeśli kontrolujący wykryje usterkę, należy ustalić jej znaczenie, pilność i sposób usunięcia. Uszkodzenia lub braki mogące zagrażać życiu, zdrowiu, mieniu albo środowisku trzeba usunąć. Do czasu naprawy poważna nieprawidłowość może wymagać ograniczenia lub przerwania użytkowania instalacji. W takiej sytuacji należy stosować się do zaleceń osoby kontrolującej i właściwych służb, zamiast odkładać naprawę do kolejnego przeglądu.
Przydatne jest prowadzenie wspólnej dokumentacji przeglądów i napraw. Powinna obejmować protokół za każdy wymagany rok oraz potwierdzenia wykonania zaleconych prac. W budynku wielorodzinnym warto także zapisywać informacje o organizacji dostępu do lokali. Ułatwia to zarządzanie instalacją, planowanie kolejnych kontroli i szybkie sprawdzenie, czy wszystkie zalecenia zostały zrealizowane.
- Kontrolę instalacji gazowej wykonuje się co najmniej raz w każdym roku kalendarzowym.
- Za jej zapewnienie odpowiada właściciel lub zarządca budynku.
- Przegląd powinien przeprowadzić uprawniony kontrolujący, a jego wynik należy potwierdzić protokołem.
- Kontrola pięcioletnia nie zastępuje kontroli rocznej, a wybrane duże obiekty podlegają dodatkowym kontrolom.
Regularne sprawdzanie instalacji i terminowe usuwanie usterek pozwalają ograniczyć ryzyko awarii oraz zadbać o bezpieczeństwo osób korzystających z budynku. Najprostsza zasada organizacyjna jest taka: zaplanować kontrolę na każdy rok kalendarzowy, zachować protokół i dopilnować wykonania zapisanych w nim zaleceń.
Materiały źródłowe
- https://www.gov.pl/web/gunb/kontrole-stanu-technicznego-obiektow
- https://www.gov.pl/web/winb-kielce/bezpieczny-dom-to-regularne-kontrole
- https://www.gov.pl/web/winb-kielce/komunikat---przygotuj-sie-na-sezon-grzewczy-zadbaj-o-bezpieczenstwo
- https://www.materialybudowlane.info.pl/images/2014/05/s132-133.pdf
- https://www.dekra.pl/pl/przeglad-instalacji-gazowych/